تبلیغات اینترنتیclose
فرهنگ مردم تالش
فرهنگ مردم تالش
چشم انداز ی از هنرو فرهنگ عامیانه تالش
موضوع : مردم شناسی تالش, | بازدید : 652

بهمن کاظمی

مقدمه:

موسیقی بخشی از سرشت  آدمی است و از نخستین نیاز های انسانی و وسيله اي براي ارضاء و تلطيف روحي بشر به شمار می آید. موسیقی هر ملت تجلی سیر تکاملی دقت، هوش، چگونگی مشاهده و استنباط و عواطف روحی آن ملت در طول تاریخ است. موسیقی هر قوم ضمن آنکه به توصیف زندگی آنان می پردازد، زبان دل ، مظهر عواطف و احساسات لطیف و موزون آنان نیز محسوب می گردد. عوامل متعددی از جمله شرایط متنوع جغرافیایی ، وقایع تاریخی ، سنت، فرهنگ و باورهای جمعی هر ملت یا قوم بر موسیقی تاثیر گذار هستند. براین اساس موسیقی قوم تالش نیز در گذر تاریخ از دستخوش چنین تغییراتی مصون نمانده است. وقایع مختلف تاریخی در تالش سبب گردیده که مرزهای جغرافیایی و سیاسی شکافهای فرهنگی قابل ملاحظه ای را بر بنیادهای فرهنگی این قوم تحمیل نماید. بطوری که امروزه موسیقی قوم تالش در حوزه قلمرو کشور های ایران و آذربایجان قابل بررسی می باشد.

برچسب ها : بهمن کاظمی ، تالش ، موسیقی تالش ، قوم تالش,
ارسال در تاريخ پنجشنبه 12 بهمن 1391 توسط taleshan
موضوع : مردم شناسی تالش, | بازدید : 420

موسیقی تالش از نظر فرم و ساختار مستقل از موسیقی گیلان است. اساس و ساختار این موسیقی بر مبنای آوازهایی ست که در واقع مقام های موسیقی این منطقه را تشکیل می دهد. این آوازها که به دَستون شهرت دارند از نظر مایگی بیشتر در ابوعطا و شور قرار گرفته اند و در کلیه ی اجراها آغاز آنها از فراز به فرود است...

بر محور دستون ها مجموعه ای از "هواها" و "پرده ها" نغمات و ریزمقامات سازی و آوازی شامل منظومه های موسیقایی، ترانه ها، لالایی ها، موسیقی مذهبی و آئینی، الحان متنوع نوروزخوانی و قطعات سازی شکل گرفته اند. این مجموعه به دلیل ویژگی های قومی و اقلیمی به عکس موسیقی سایر نواحی البرز جنوبی و شمالی کمتر تحت تاثیر موسیقی سایر مناطق قرار گرفته اند و بخش های عمده ای از ان خاصه در قسمت مقام ها همچنان بکر و دست نخورده باقی مانده اند. تاثیر موسیقی گیلی به ویژه گیلان بیه پس تنها در تعدادی از تکه های سازی مربوط به لَلَه(نی چوپانی تالش) و سرنا ملاحظه می شوند. بخش آوازی نیز اگرچه برخی از گونه های موسیقی عرفانی و مذهبی از طریق صوفیان ترک نژاد و هنرمندان کرد مهاجر به این منطقه آورده شد، اما این گونه نواها در طول زمان آنچنان ازحالات و ساختار موسیقی تالشی و به ویژه دستون ها متاثر شد که در حال حاضر می توان نغمات مورد بحث را در زمره ی ریزمقامات اصیل با همه ی خصوصیات و ویژگی های موسیقی این قوم قلمداد نمود.

برچسب ها : ,
ارسال در تاريخ پنجشنبه 12 بهمن 1391 توسط taleshan
موضوع : مردم شناسی تالش, | بازدید : 1415

سلیمان عزیزی شالکه

منبع :شماره۶۳ نشریه صدای تالش

مقدمه : گردشگری از دیدگاه فرهنگی دارای قدمت زیادی است ولی از زاویه اقتصادی پدیده ای نسبتاً جدید در مبادلات بین المللی است. این پدیده از چنان سرعت وکیفیتی برخوردار بوده که در مدتی بسیار کوتاه توانسته ارقام بزرگی از مبادلات جهانی را به خود اختصاص دهد0 تحقیقات نشان داده است که رابطه مستقیمی بین تعداد گردشگران ودرآمد حاصل ازآن درکشورهای عمده تولید کننده صنایع دستی وجود دارد. صنایع دستی گزارشگر صنعت وهنر نیاکان وبیانگر هنر وذوق مردم هر کشور است ومی توان آن را جلوه گاه آفرینش هنری مردم یک مرزوبوم وذوق و سلیقه معاصران دانست.صنایع دستی به عنوان یک محصول فرهنگی در ایران از سابقه وپیشینه بالایی برخوردار است ودر دوران معاصر حلقه واسط و رابط بین هویت گذشته وهویت کنونی وعرضه کننده هویت گذشته به آیندگان است. در پهنه بندی جغرافیایی صنایع دستی،ایران به پنج ناحیه تقسیم شده که ناحیه شمال مشتمل بر استانهای گیلان،مازندران و گلستان با برخورداری از صنایع دستی متنوعی نظیر قالیبافی، چاروق دوزی،کنده کاری روی چوب،نمدمالی،نازک کاری چوب،قلابدوزی،خراطی ،سفالگری، مروار،حصیر، بامبوبافی، نساجی دستی مانند شالبافی وساخت زیورآلات سنتی از فرصت های خوبی برای فعال سازی صنایع دستی وتوسعه گردشگری برخوردار است وسهم استان گیلان از نظر تعدادوتنوع صنایع دستی نسبت به دو استان دیگر 56/25 درصد است.

برچسب ها : تالش ، صنایع دستی ، گردشگری,
ارسال در تاريخ پنجشنبه 12 بهمن 1391 توسط taleshan
موضوع : مردم شناسی تالش, | بازدید : 341

شهرام آزموده


مي گويند در گذشته ها مردي زندگي مي کرد که به پيس(pis = کچل) معروف بود. او به خاطر کچل بودنش به اين نام معروف شده بود. پيس آدم خوش شانسي بود. او عاشق دختر عمويش بود. اما عمويش از او خوشش نمي آمد و نمي خواست دخترش را به او بدهد. پيس هم براي اين که دل عمو را به رحم آورد و او را راضي به ازدواج کچل با دخترش نمايد، دست به هر کاري مي زد. اما عمويش هرگز راضي نمي شد. اين کار سبب شده بود که پيس جمله عمو کلَه را مي خايم( amu k?la r? mix?y?m  يعني دختر عمو را مي خواهم) را ورد زبان خود نمايد. او هر جا که مي رفت اين جمله را به زبان مي آورد.او آن قدر اين را گفت که سبب شد عمويش عصباني شود و خانه او را به آتش کشد. عموي پيس خانه پيس را به آتش کشيد. پيس هم چاره اي جز تحمل نديد. اما اندک اندک تصميم گرفت از عمويش انتقام بگيرد.

برچسب ها : ,
ارسال در تاريخ پنجشنبه 12 بهمن 1391 توسط taleshan
موضوع : مردم شناسی تالش, | بازدید : 524

سید جلال سیدمحمدی
تشت گذاري سنتي ديرين وبرخواسته از شور وعشق به محرم وکربلا وحماسه هاي جاودان آن  است سنتي خو گرفته با روح وروان مردمان اين سامان  که هر ساله برپا داشت آن زنگ محرم را به صدا در مي آورد،  درواقع طشت گذاري  طلايه دار کاروان محرم است .
طشت گذاري در تالش از ديرباز مرسوم بوده وبالاخص بخاطر نزديکي ومراودات تالشان با شهرستانهاي اردبيل وبويزه خلخال که در همسايگي ان بوده وبخشي از اهالي امروزي تالش را ترک هاوکردهاي کوچ کرده ازخلخال تشکيل ميدهند اين آيين سنتي جايگاه ويزه اي در مراسمات ماه محرم براي خود ايجاد کرده است
با برگزاري آيين طشت گذاري يا طشت گرداني که معمولا در سه روز آخر ذيحجه شروع وتا آغاز محرم در يکي از اين روزها برگزار مي شود مراسم رسمي ماه محرم وعزاي حسيني هر مسجد آغاز مي شود
در ارتباط با علت و دليل برگزاري مراسم تشت‌گذاري نظرات و احتمالات مختلفي وجود دارد. عده‌اي اعتقاد بر اين دارند که با انجام اين مراسم اهميت آب و جايگاه آن در حادثه کربلا مورد توجه قرار مي‌گيرد

برچسب ها : ,
ارسال در تاريخ پنجشنبه 12 بهمن 1391 توسط taleshan
موضوع : , | بازدید : 474

 

کار بر روي ترانه هاي محلي چه مربوط به منطقه ي گيلان باشد چه مکان هاي ديگر ايران با يک سختي و گرفتاري هولناک و گريز ناپذير روبرو است و آن مرگ زبان وفرهنگيست که ترانه ها در آن جايگاه داراي حيات مي باشند .

 با گسترش رسانه هاي جمعي و نفوض آنها تا درون قديمي ترين فرهنگ ها, چاره اي نيست جز پذيرش تغيير گسترده ي انديشه و سبک زندگي و حتا علايق و سليقه هاي موسيقيايي مردم . جامعه ي کوچکي که تا دير زماني از طبيعت به عنوان الگو براي سبک زندگي خود استفاده مي کرد, اکنون چگونه مي تواند در برابر گستره ي عظيم شکل هاي رنگارنگ انتخاب هاي سبک زندگي که از طريق رسانه ها بر ذهن او عرضه مي شود ايستادگي کند ؟ لاجرم جهان بيني او تغيير مي کند و خواسته هايش دگرگونه مي شوند .

برچسب ها : ,
ارسال در تاريخ شنبه 20 آبان 1391 توسط taleshan
موضوع : مردم شناسی تالش, | بازدید : 371

منبع : عبدلی علی ، فرهنگ تطبیقی

 

 ژه ن و شو دوا ؛ بهاری هَوا

 دعوای زن و شوهر مانند هوای بهاری است (زودگذر است).

 به مسائل زودگذر و ناپایدار اشاره دارد.

 

شیره خَربیزَه شالی قسمتَه بَب

 خربزه شیرین نصیب شغال می شود.

 کنایه از رسیدن چیز مهم یا جایگاهی مهم به کسی که هم شان آن نیست.

 

سیا اِسبَه گَفی نَه کِلاک نی یام

 به حرف سگ سیاه باران نمی آید!

 کنایه از کسی که حرفش تاثیر ندارد

 

برچسب ها : مثل ها و کنایات,
ارسال در تاريخ پنجشنبه 12 بهمن 1391 توسط taleshan
موضوع : مردم شناسی تالش, | بازدید : 387

گویش تالشی جنوب

اَسَرَ آ خَندَنَ،اِنسَرَ شو برَمنهَ

از آن طرف با خنده می آید،از این طرف با گریه می رود

"برف"

ایتا تاس دارَم،تاسی دیلهَ آو دِریهَ،آوی دیلَه مار دِریه،ماری سَری گُل آرییَ،دَری سَری تاج پِرییَ

یه کاسه دارم،در داخل آن آب است و در درئن آن ماری می باشد،روی مار گل سرخی قرار دارد و روی در تاجی قرار دارد

"چراغ نفتی"

برچسب ها : چیستان ها,
ارسال در تاريخ پنجشنبه 12 بهمن 1391 توسط taleshan
موضوع : مردم شناسی تالش, | بازدید : 361


                                                ازن گیز گیزا بیم پرمیم سر سنگ

                                      شته مله میشن به م نه کر  جنگ

                                      برن   بشم   امه   پیش   خداوند

                                      بینم اشت بو چاکه یا چمن  رنگ

 
                                      کورنده  اسب  اشت  یلی  بنازم

                                       اشت  گردنی  وله  دسته  سازم

                                       بژن  پرواز ت من یاری براسن

                                      اشت چار دستی نالی نقره ساز

برچسب ها : دوبیتی های تالشی,
ارسال در تاريخ پنجشنبه 12 بهمن 1391 توسط taleshan
موضوع : مردم شناسی تالش, | بازدید : 425

رضان نیک نهاد

بهره گیری از آتش در جشن‌ها، تاریخ و پیشینه‌ای دیرین در ایران داشته است به باور نیکان ما آتش وآب وباد وخاک از عناصر اربعه وجز نماد زندگی وحیات است . مردم تالش ماسوله رودخان فومن همراه با سایر مردم ایران چهارشنبه سوری  راجشن گرفته و به شادی و سرور می پردازند. تالشان به چهارشنبه سوری کولی کولی چارشَمبَه می گویند. در غروب آخرین سه شنبه سال هفت کوهه کلش را پشت سر هم می گذارندو هنگامی که زبانه های آتش در تاریکی به رقص درآمدند پدران و مادران تالش همراه بچه هاومهمانان  خود  از روی کوهه های آتش پریده و عبارات زیر را می خوانند

 کولی کولی چارشَمبَه / عَید اومَه پین شَنبَه

نَگبَت بشو دَولَت  با / زَردی بشو سرخی با

 کَنَه کول بشو تازَه کول با / کَنَه سال بشو تازَه سال با

برچسب ها : چهار شنبه سوری ، نوروز ، تالش ، ماسوله,
ارسال در تاريخ پنجشنبه 12 بهمن 1391 توسط taleshan